พระเอกในสงครามโลกครั้งที่ ๒  ถ้ามองหาจากในนิยายเรื่อง "คู่กรรม" คือโกโบริ ทหารญี่ปุ่น  แต่ถ้ามองในประวัติศาสตร์ไทย  พระเอกตัวจริงคือเสรีไทยค่ะ

     วีรกรรมของเสรีไทยเป็นเรื่องควรแก่การยกย่อง เพราะในช่วงนั้นประเทศไทยตกอยู่ในภาวะหน้าสิ่วหน้าขวานจริงๆ   ถ้าหากว่าไม่มีพวกเขา  อนาคตของไทยอาจจะเปลี่ยนรูปไปในทางเลวร้ายก็เป็นได้

     ขอย้อนภาพไปถึง พ.ศ. ๒๔๘๔ ก่อนนะคะ  ในคืนวันที่ ๗ ธันวาคม กรุงเทพอยู่ในสภาพสงบ ชาวกรุงกำลังรื่นเริงกับงานฉลองรัฐธรรมนูญที่แสนสนุกก่อนจะเข้านอนกันตามปกติ  แต่ต้องมาตื่นตระหนกในตอนเช้า เมื่อตื่นขึ้นมาพบว่าเราเข้าสู่ภาวะสงครามอย่างไม่ทันรู้เนื้อรู้ตัว  เพราะญี่ปุ่นยกพลขึ้นบกในประเทศไทย     ใช้ประเทศไทยเป็นเส้นทางผ่านไปถึงพม่า

     รัฐบาลไทยจำต้องยินยอมให้ญี่ปุ่นใช้ไทยเป็นฐานทัพ ด้วยเหตุไทยนี้ก็กลายเป็นฝ่ายญี่ปุ่น  ประกาศสงครามกับพันธมิตรซึ่งมีสหรัฐฯและอังกฤษเป็นตัวหลัก  เพื่อนร่วมชาติของโกโบริก็เลยมาเดินกันอยู่เต็มเมืองไทยนับแต่นั้นจนต่อมาอีกหลายปี

     ถ้าหากว่าไทยยังคงเป็นพันธมิตรกับญี่ปุ่นต่อไป  เราย่อมวาดภาพได้ว่าเมื่อญี่ปุ่นแพ้สงคราม ไทยคงจะลำบากสาหัส    แต่ที่รอดมาได้อย่างวันนี้เพราะมีคนไทยบางส่วน ไม่ยอมจำนนต่อการกดดันของญี่ปุ่น  ตัดสินใจว่าจะกอบกู้เอกราชกลับคืนมาให้ได้    คนเหล่านี้มีทั้งคนในประเทศ และคนที่อยู่นอกประเทศ ในสหรัฐอเมริกาและอังกฤษ   ตัดสินใจก่อตั้งขบวนการกู้ชาติขึ้น เรียกว่า เสรีไทย หรือ Free Thai

     พระเอกเสรีไทยของเราอยู่ทั้งในอังกฤษและสหรัฐอเมริกา  มีหม่อมเจ้าศุภสวัสดิ์วงศ์สนิท สวัสดิวัตน เป็นหัวหน้าเสรีไทยในอังกฤษ   ส่วนหัวหน้าเสรีไทยในอเมริกาคืออัครราชทูตไทย ม.ร.ว. เสนีย์ ปราโมช    เสรีไทยคือนักเรียนไทยที่ถูกส่งตัวมาศึกษาในสาขาต่างๆในมหาวิทยาลัย    หนุ่มไทยเหล่านี้สละการเรียน สมัครเข้าฝึกตามรูปแบบกองโจรและยุทธวิธีสงคราม ร่วมมือกันทั้งอเมริกาและอังกฤษ  ส่วนในประเทศไทย  เสรีไทยมีอยู่ ๒ คณะด้วยกัน ฝ่ายหนึ่งมีหัวหน้าคือหลวงประดิษฐ์มนูธรรม(ปรีดี พนมยงค์) และอีกฝ่ายหนึ่งคือพลต.อ.อดุล หรือหลวงอดุลเดชจรัส อธิบดีกรมตำรวจ   ต่างคนต่างก็ได้ปฏิบัติการลับเพื่อเอกราชของไทย แต่ยังมิได้ร่วมมือเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน

     หลังจากฝึกกันอย่างหนัก หนุ่มเสรีไทยจากต่างประเทศเริ่มข้ามน้ำข้ามทะเล ทยอยกันเข้าปฏิบัติงานเสี่ยงตายในประเทศไทยในปี พ.ศ. ๒๔๘๖  อันตรายมีอยู่รอบด้านเพราะทหารญี่ปุ่นมีกำลังเข้มแข็งมาก   รัฐบาลไทยอยู่ในฐานะพันธมิตรของญี่ปุ่นก็ไม่อาจช่วยเหลือได้อย่างเปิดเผย  ส่วนประชาชนไทยก็ยังไม่เข้าใจบทบาทของเสรีไทย และยังไม่พอใจที่บ้านเมืองถูกทิ้งระเบิดจากสหรัฐฯและอังกฤษ   

     อันตรายนั้นมีจริงดังคาด เสรีไทย ๒ คน คือการะเวก ศรีวิจารณ์ และสมพงษ์ ศัลยพงษ์ เสียชีวิตเพราะถูกตำรวจยิงตายที่แม่น้ำโขงเมื่อจะเข้ามาทางฝั่งไทย   แต่การปฏิบัติงานเริ่มได้ผลขึ้นเมื่อเสรีไทยที่เล็ดลอดเข้ามา ได้สามารถประสานงานกับเสรีไทยในประเทศได้สำเร็จ   หลวงประดิษฐ์มนูธรรม และหลวงอดุลเดชจรัสตกลงร่วมมือทำงานร่วมกันเป็นหนึ่งเดียว  ได้กำลังตำรวจทั่วพระราชอาณาจักรใต้บังคับบัญชาของอธิบดีกรมตำรวจ มาเพิ่มความมั่นคงแก่ขบวนการเสรีไทย

     สงครามจบลงด้วยความพ่ายแพ้ของญี่ปุ่นในวันที่ ๑๕ สิงหาคม ๒๔๘๘     ประเทศไทยก็ได้ประกาศสันติภาพในวันรุ่งขึ้น

     หลังสงคราม   ชะตากรรมไทยอยู่แบบเสี่ยง ๕๐/๕๐ ว่าจะรอดหรือจะไม่รอดในฐานะประเทศพันธมิตรของผู้แพ้สงคราม และเคยประกาศสงครามกับฝ่ายพันธมิตร  แต่โชคเข้าข้าง  ได้รับการสนับสนุนอย่างแข็งขันจากสหรัฐอเมริกา ผู้พอใจผลงานของเสรีไทย    นายเจมส์ เบิร์น รัฐมนตรีว่าการต่างประเทศของสหรัฐอเมริกา แถลงว่าการประกาศสงครามของไทยต่อพันธมิตรนั้นถือเป็นโมฆะ  ไม่ถือเป็นคู่สงครามของพันธมิตร  นอกจากนี้สหรัฐฯยังให้เครดิตคนไทยด้วยว่า คนไทยให้ความเอ็นดูแก่เชลยศึกฝรั่งในไทย ไม่ได้ถือเป็นศัตรู และคนไทยก็ช่วยป้องกันและต่อต้านญี่ปุ่นอีกด้วย

     เมื่อสหรัฐอเมริกาประกาศรับรองไทย  อังกฤษซึ่งกำลังจะเข้ามาควบคุมประเทศไทยทั้งด้านกำลังทหาร และเศรษฐกิจก็ต้องเปลี่ยนความตั้งใจ ตั้งเงื่อนไขเพียงให้ไทยเสียค่าปรับทางด้านสงคราม แม้ว่าจะค่อนข้างมาก  แต่ก็นับว่าไทยรอดพ้นจากชะตากรรมของประเทศแพ้สงครามไปได้อย่างหวุดหวิด

     เสรีไทยบางคนมีชีวิตยืนยาวมาถึงปัจจุบัน บางคนก็เพิ่งล่วงลับไปไม่กี่ปี   ล้วนเป็นผู้ทำคุณประโยชน์แก่ประเทศอย่างมหาศาล     น่าเสียดาย  เราน่าจะมีการจดจำวีรกรรมของพวกเขาได้มากกว่านี้